Neuropsycholog- kto może skorzystać z jego pomocy?

Neuropsychologia jest jedną z czterech specjalizacji wchodzących w skład psychologii klinicznej. Jest to nauka badającą związek między sprawnością naszego mózgu a szeroko pojmowanym zachowaniem człowieka, rozumianym zarówno jako funkcjonowanie intelektualne tzw. poznawcze jak i emocjonalne.
Neuropsychologiem jest specjalista, który po pięcioletnich studiach magisterskich z psychologii i zdobyciu praktyki zawodowej ukończył czteroletnie szkolenie specjalizacyjne z dziedziny psychologii klinicznej z podspecjalizacją Neuropsychologia, zakończone państwowym egzaminem specjalizacyjnym. Jest to osoba , która najczęściej na co dzień pracuje w oddziałach neurologicznych, neurochirurgicznych, rehabilitacji neurologicznej, wzbogacając stale swoją praktykę o kontakt z Pacjentem neurologicznym.
Grupą Pacjentów, którzy szczególnie mogą skorzystać z pomocy neuropsychologa są chorzy, u których wystąpiło organiczne uszkodzenie ośrodkowego układu nerwowego.
Działania neuropsychologa zawierają się w dwóch obszarach: diagnozie i rehabilitacji neuropsychologicznej.
Diagnoza neuropsychologiczna polega na ocenie sprawności procesów poznawczych: pamięci, koncentracji uwagi, zdolności myślenia, funkcji językowych, wzrokowo- przestrzennych, wykonawczych, jak również procesów emocjonalno-osobowościowych. W trakcie badania neuropsychologicznego stosuje są liczne, wystandaryzowane i znormalizowane testy jak i metody eksperymentalne. Dzięki uzyskanym wynikom badania neuropsychologicznego możliwa jest ocena jakie procesy intelektualne i w jakim stopniu zostały osłabione z powodu organicznego uszkodzenia mózgu. Ponadto pozwala ona z dużym prawdopodobieństwem stwierdzić czy obserwowane problemy w zachowaniu pacjenta są następstwem uszkodzenia tkanki mózgowej, czy też wynikają z powodów czysto psychologicznych, np. emocjonalnych. To rozróżnienie jest kluczowe dla późniejszego wyboru sposobu leczenia pacjenta. Uzyskane wyniki diagnozy neuropsychologicznej pozwalają poznać moce i słabe strony w zakresie procesów poznawczych danej osoby, ocenić postęp choroby i skuteczność leczenia. Są kluczowe dla określenia stopnia niepełnosprawności, mogą być przydatne dla potrzeb komisji orzekania o stopniu niepełnosprawności, czy też orzecznictwa rentowego (ZUS). Diagnoza neuropsychologiczna jest niezbędna do ustalenia indywidualnego programu pomocy pacjentowi i rehabilitacji neuropsychologicznej procesów poznawczych.
Rehabilitacja neuropsychologiczna to działania terapeutyczne, mające na celu usprawnianie utraconych, bądź osłabionych w wyniku choroby funkcji poznawczych. Są to ćwiczenia intelektualne wykonywane przez pacjenta w formie papierowej w gabinecie, wspomagane programami komputerowymi oraz zestawami zadań, które Pacjent otrzymuje do domu, w celu intensyfikacji częstotliwości ćwiczeń. Rehabilitacja neuropsychologiczna ma na celu ułatwić pacjentowi powrót do samodzielnego funkcjonowania, pracy zawodowej, nauki szkolnej, prowadzenia pojazdu. Wśród obszarów działania rehabilitacji neuropsychologicznej wymienić należy m.in.:
Rehabilitacja zaburzeń pamięci w przypadku chorych z zespołem amnestycznym, otępieniami,
Terapia afazji,
ćwiczenia koncentracji uwagi
trening funkcji wykonawczych,
ćwiczenia funkcji wzrokowo-przestrzennych

Jakie grupy Pacjentów korzystają z pomocy neuropsychologa?

Wiedza i praktyka neuropsychologiczna jest niezwykle pomocna w przypadku Pacjentów z zaburzeniami pamięci i innych funkcji poznawczych, u których podejrzewane jest otępienie. Wyniki badania neuropsychologicznego pomagają w diagnozie i ustaleniu typów demencji, na przykład w przebiegu choroby Alzheimera, uszkodzeń naczyniowych mózgu, czy innych chorób neurozwyrodnieniowych ośrodkowego układu nerwowego. Z pomocy neuropsychologa korzystają także chorzy po udarach mózgu, urazach czaszkowo-mózgowy, operacjach neurochirurgicznych (np. z powodu guzów mózgu).
Działania neuropsychologa nie ograniczają się tylko i wyłącznie do pomocy pacjentom chorym neurologicznie. Ten rodzaj opieki psychologicznej sprawdza się niezwykle dobrze także w przypadku Pacjentów chorych na depresję, nerwicę, którym nierzadko towarzyszą zaburzenia funkcji intelektualnych, wtórne do zmian nastroju i emocji.
Z pomocy neuropsychologa w obrębie diagnozy i terapii neuropsychologicznej mogą skorzystać także dzieci: z trudnościami szkolnymi, dysleksją, dysgrafią, akalkulią, z nadpobudliwością psychoruchową z deficytem uwagi (ADHD), dzieci przedwcześnie urodzone (wcześniaki), dzieci z chorobami ogólnorozwojowymi (m.in. autyzm, zespół Aspergera, zespół Downa, mózgowe porażenie dziecięce).
Czas badania neuropsychologicznego obejmuje około 2-3 spotkań diagnostycznych sześćdziesięciominutowych. Konieczne jest zabranie na spotkanie dotychczasowej dokumentacji medycznej, psychologicznej ( jeśli jest posiadana), wyników badań neuroobrazowych mózgu (rezonans magnetyczny , tomografia komputerowa głowy), no i koniecznie okularów😊jeśli są potrzebne.