Rehabilitacja neuropsychologiczna

Rehabilitacja neuropsychologiczna to systematyczny trening zarówno pamięci, jak i funkcji wykonawczych, językowych, a także funkcji wzrokowo-przestrzennych. Trening pamięci szczególnie dotyczy Pacjentów z zespołem amnestycznym lub różnymi typami procesu otępiennego. Obniżenie funkcji wykonawczych oraz koncentracji uwagi związane jest z wieloma dysfunkcjami OUN. Natomiast osłabione funkcje wzrokowo-przestrzenne często spotyka się np. w pomijaniu stronnym. Istotnym jest regularne wykonywanie ćwiczeń, jak również ich kontynuacja w okresie pomiędzy spotkaniami z neuropsychologiem.
Rehabilitacja neuropsychologiczna opiera się przede wszystkim na plastyczności mózgu, czyli zdolności do pobudzania nieaktywnych neuronów, a także tworzeniu nowych połączeń synaptycznych.
Wykorzystując zasoby Pacjenta, należy stymulować jego obecne funkcjonowanie na poziomie poznawczym, szczególnie jest to istotne podczas terapii pamięci. W trakcie rehabilitacji neuropsychologicznej warto używać również efektywne formy protezowania (np. prowadzenie dziennika). Mogą one stać się przydatnym narzędziem, wykorzystywanym następnie w terapii reminiscencyjnej, polegającej na wywoływaniu wspomnień, przy użyciu stymulujących materiałów. Nie należy także zapominać o regularnym osadzaniu Pacjenta w czasie. W odniesieniu do funkcji językowych istotne jest stabilizowanie możliwości interakcyjnych Pacjenta.
Z uwagi na obniżenie poczucia własnej wartości podczas konfrontacji z występującym osłabieniem funkcji poznawczych, należy dostosować poziom ćwiczeń oraz czas ich wykonywania do aktualnych możliwości Pacjenta, aby utrzymywać jego stały poziom motywacji do systematycznej rehabilitacji neuropsychologicznej. Znaczące jest także zapewnienie Pacjentowi poczucia bezpieczeństwa, akceptacji oraz zrozumienia jego ograniczeń w codziennym funkcjonowaniu.
Plan rehabilitacji neuropsychologicznej jest dla każdego Pacjenta przygotowywany indywidualnie. Jego podstawę stanowią przeprowadzone badania oraz postawiona diagnoza.
Najczęściej stosowane elementy rehabilitacji to:

  •  terapia pamięci (wzrokowej i werbalnej)
  •  ćwiczenia dotyczące funkcji wykonawczych (planowanie, przeszukiwanie pola percepcji)
  •  zadania oparte na treningu aktualizacji nazw
  •  trening fluencji słownej
  •  ćwiczenia dotyczące zdolności abstrahowania (kategoryzacja, wnioskowanie)
  • zadania minimalizujące trudności w zakresie funkcji wzrokowo-przestrzennych